Solidariteit in relatie tot weerbaarheid en naastenliefde

"Denken over solidariteit betekent dat we ons moeten afvragen wie we zijn en wie we wíllen zijn."
Op 2 april hield ik de 23e J.H. van Oosbreelezing, over solidariteit in relatie tot weerbaarheid en naastenliefde. Volgens de humanistische filosoof Jaap van Praag vereist het vinden van een goed evenwicht tussen autonomie en verbondenheid zowel weerbaarheid als broederschap, of menselijke solidariteit. Solidariteit is het fundament voor een menswaardige toekomst en is nadrukkelijk verbonden met sociale verantwoordelijkheid en naastenliefde.
Om naastenliefde beter te begrijpen ga ik in op het werk van de Deense filosoof en theoloog Søren Kierkegaard, die de christelijke naastenliefde als voorwaarde ziet voor een humane wereld. “Er zijn voor de ander” is een hoofdthema in zijn werk, en de brug naar de ander loopt voor hem via de naastenliefde. Het begrip naastenliefde geeft dus inhoud aan het begrip solidariteit. Het geeft ook antwoord op de vraag met wíe we solidair zijn.