Rouw na het verlies van een dierbare door suïcide

: Een zorgethisch onderzoek naar de geleefde ervaring van kwetsbaarheid en rouw tijdens verlies door suïcide.

Samenvatting

Aanleiding voor dit onderzoek was het verlies van een dierbare vriend door suïcide in juni 2024. De ervaring van dit verlies, en de zichtbare en onzichtbare vormen van rouw die daarmee gepaard gingen, vormden de basis voor een zorgethische en persoonlijke verkenning. Hoewel er in de samenleving steeds meer aandacht komt voor suïcidepreventie, rust er nog altijd een taboe op het spreken over psychische problemen en rouw.
De centrale vraag luidt: Wat is de geleefde ervaring van kwetsbaarheid en rouw tijdens het verlies door suïcide, en wat betekent dat voor het Integratieve Model voor verlies en rouw (IPM) voor goede zorg tijdens suïcide?
In een fenomenologisch casestudy-onderzoek zijn de verhalen van twee deelnemers centraal gesteld: Ella (die haar broer Simon verloor) en Fien (die haar partner Peter verloor). De data zijn verzameld via vier gesprekken en thematisch geanalyseerd.
De analyse laat zien dat rouw en kwetsbaarheid relationeel, meervoudig en dynamisch zijn: ze beginnen vaak al vóór het overlijden en bewegen door de tijd. Thema’s als machteloosheid, niet gezien worden, schuldgevoel, alleen en samen rouwen, en het gemis kwamen naar voren. Zorgethische reflectie, onder andere aan de hand van Luna’s lagen van kwetsbaarheid en Tronto’s zorgethiek, maakt duidelijk hoe gedeelde kwetsbaarheid ruimte kan bieden voor heling. Tegelijk toont het tekortschieten van formele zorg hoe belangrijk afgestemde, relationele zorg is.
Het IPM van Guldin en Leget biedt handvatten om rouw interdisciplinair te benaderen, fysiek, cognitief, emotioneel, sociaal en spiritueel en sluit goed aan bij de unieke, vaak existentiële ervaringen van nabestaanden na suïcide.
De conclusie onderstreept dat het erkennen van kwetsbaarheid en het relationeel benaderen van zorg essentieel zijn voor goede rouwzorg, juist bij verlies tijdens suïcide, waar schuld, schaamte en betekenisgeving diep verweven zijn.

Datum prijs	13 aug. 2025
Originele taal	Nederlands
Begeleider	Merel A. Visse (Toezichthouder) & Carlo Leget (Toezichthouder)